Archman GNU/Linux projesi olarak Archman Xfce Edition 20261001 kararlı sürümünü duyurmaktan memnuniyet duyuyoruz.

1 Ekim 2026 tarihinde hazırlanan bu sürüm, Arch tabanlı sistemlerin esnekliğini Xfce masaüstü ortamının sadeliğiyle buluşturuyor. Türkiye'de geliştirilen bağımsız bir GNU/Linux dağıtımı olan Archman; güncel yazılım altyapısını, kullanıcı dostu masaüstü yapılandırmalarını ve pratik sistem yönetimi araçlarını bir araya getiriyor.

Archman'ın amacı, kullanıcılarına yalnızca bir işletim sistemi sunmak değil; günlük işlerini rahatlıkla gerçekleştirebilecekleri, ihtiyaçlarına göre özelleştirebilecekleri ve düzenli güncellemelerle kullanmaya devam edebilecekleri bir çalışma ortamı sağlamaktır.

Archman Xfce Edition'ın Öne Çıkan Özellikleri

Xfce masaüstü ortamı

Archman'ın amiral gemisi olan Xfce sürümü; sadeliği, özelleştirilebilir yapısı ve sistem kaynaklarını verimli kullanmaya yönelik tasarımıyla öne çıkıyor. Masaüstü yapılandırmaları, temalar, simgeler ve sistem araçları birbiriyle uyumlu bir kullanıcı deneyimi sunmak üzere bir araya getiriliyor.

Arch tabanlı güncel yazılım altyapısı

Archman, Pacman paket yöneticisini kullanan bağımsız bir Arch tabanlı dağıtımdır. Güncel paket ekosistemi ve esnek yapılandırma olanakları sayesinde kullanıcılar sistemlerini farklı kullanım senaryolarına uyarlayabilir.

Grafiksel kurulum ve yazılım yönetimi

Calamares grafiksel kurulum aracı, işletim sistemini bilgisayara yüklemeyi kolaylaştırır. Pamac-AUR ise grafiksel arayüz üzerinden yazılım arama, yükleme ve paket yönetimi işlemlerine yardımcı olur.

Yuvarlanan sürüm modeli (Rolling Release)

Archman, yuvarlanan sürüm yaklaşımını benimser. Her yeni ISO, belirli bir tarihte hazırlanmış kurulum medyasıdır. Kurulu sisteminizi düzenli olarak güncelleyerek yeni paket sürümlerinden yararlanabilirsiniz; her yeni ISO yayımlandığında sistemi yeniden kurmanız gerekmez.

Sürümde Öne Çıkan Paketler

Archman Xfce Edition 20261001 kurulum medyasında yer alan başlıca bileşenlerden bazıları şunlardır:

Bu liste öne çıkan bileşenlerden oluşmaktadır. ISO dosyasındaki paketlerin ve sürümlerinin tamamını incelemek için Archman Xfce Edition 20261001 paket listesini görüntüleyebilirsiniz.

Paket sürümleri, yuvarlanan sürüm modeli gereği zaman içinde güncellemelerle değişebilir.

İndirme

Archman Xfce Edition 20261001, x86_64 mimarisine sahip bilgisayarlar için hazırlanmıştır. ISO dosyasının boyutu yaklaşık 3,5 GB’tır. Bu boyut, kurulum medyasında tercih edilen Zstandard (Zstd) sıkıştırma yöntemiyle ilişkilidir. Yüksek açma hızıyla öne çıkan Zstd, canlı sistemin USB bellek üzerinden daha hızlı başlatılmasına, sistem bileşenlerinin hızlı yüklenmesine ve kurulum sürecinin kısalmasına katkı sağlar.

Archman Xfce Edition 20261001 ISO dosyasını indir

SourceForge üzerindeki sürüm dosyalarını görüntüle

ISO dosyasının bütünlüğünü doğrulama

İndirme tamamlandıktan sonra ISO dosyasının bütünlüğünü SHA-1 özetiyle kontrol etmenizi öneriyoruz.

Bu sürüm için yayımlanan SHA-1 değeri:

6f69b32157ad0194d1e1e3a373b6f0ead012e284

Linux üzerinde ISO dosyasının bulunduğu dizinde şu komutu çalıştırabilirsiniz:

sha1sum Archman_Xfce_20261001.iso

Windows PowerShell üzerinde:

Get-FileHash .\Archman_Xfce_20261001.iso -Algorithm SHA1

Komut çıktısındaki SHA-1 değeri yukarıdaki değerle aynı olmalıdır. Değerler eşleşmiyorsa dosyayı yeniden indirip doğrulamayı tekrarlayın.

Kolaylaştırılmış Terminal Komutları

Archman'ın kullanıcı dostu yaklaşımı, terminal kullanımına da yansıtılmıştır. Sık kullanılan paket yönetimi ve sistem bakımı işlemlerini daha kısa komutlarla gerçekleştirebilirsiniz.

Aşağıdaki komutlar Archman'ın kolaylaştırılmış komut yapılandırmasına dayanmaktadır. Komut adları diğer Linux dağıtımlarında varsayılan olarak bulunmayabilir.

Paket yükleme — pac

Uzun komut yerine kısa komut kullanarak yazılım yükleyebilirsiniz.

pac firefox

Bu komut, sudo pacman -S firefox karşılığıdır.

Paket arama — pacs

Depolarda bir yazılımı aramak için:

pacs firefox

Bu komut, sudo pacman -Ss firefox işlemini gerçekleştirir ve eşleşen paketleri listeler.

Depo veritabanlarını yenileme — pacu

Paket depolarının veritabanlarını yeniden eşitlemek için:

pacu

Bu komut, sudo pacman -Syy karşılığıdır. Tek başına sistem güncellemesi yapmaz.

Sistemi güncelleme — update

Kurulu paketleri güncel sürümlerine yükseltmek için:

update

Bu komut, sudo pacman -Syyu karşılığıdır; depo veritabanlarını yeniler ve sistem paketlerini günceller.

Paket yöneticisi kilidini kaldırma — unlock

Yarım kalmış bir işlem sonrasında Pacman veritabanı kilitli kalırsa:

unlock

Bu komut, /var/lib/pacman/db.lck kilit dosyasını kaldırır. Yalnızca Pacman, Pamac veya başka bir paket yöneticisinin etkin bir işlem yürütmediğinden emin olduğunuzda kullanın. Etkin bir işlemin kilidini silmek paket veritabanına zarar verebilir.

Depo yansısını düzenleme — mirrors

Depo yansısı listesini hız ölçütüne göre düzenlemek için:

mirrors

Archman yapılandırmasındaki karşılığı aşağıdaki komuttur:

sudo reflector --verbose --latest 10 --sort rate --save /etc/pacman.d/mirrorlist

İşlem, listelenen en son 10 yansıyı hızlarına göre sıralayarak /etc/pacman.d/mirrorlist dosyasına kaydeder.

Yansıları yenileme ve sistemi güncelleme — upgrade

Yansı listesini yeniledikten sonra sistem güncellemesini gerçekleştirmek için:

upgrade

Bu komutun temel işlemi, yansıları düzenlemek ve ardından tam sistem güncellemesini çalıştırmaktır.

Paket önbelleğini temizleme — clean

Paket önbelleğini temizlemek için:

clean

Bu komut, sudo pacman -Scc karşılığıdır. Önbellekteki paket dosyalarını temizler; gerekli paketlerin ileride yeniden indirilmesi gerekebilir.

Paket kaldırma — remove

Örneğin Firefox'u kaldırmak için:

remove firefox

Bu komut, sudo pacman -R firefox karşılığıdır. İşlem öncesinde kaldırılacak paketin doğru olduğundan emin olun.

Paket bilgilerini görüntüleme — info

Kurulu bir paketin bilgilerini incelemek için:

info firefox

Bu komut, sudo pacman -Qi firefox karşılığıdır ve paketin sürümü, açıklaması ve bağımlılıkları gibi bilgileri gösterir.

AUR üzerinden yazılım yükleme — aur

Yay kullanarak Arch User Repository (AUR) üzerinden paket yüklemek için:

aur paket-adi

Bu komut, yay -S paket-adi karşılığıdır.

AUR üzerinden otomatik onayla paket yükleme — aurno

aurno paket-adi

Bu komut, yay -S paket-adi --noconfirm karşılığıdır. Onay istemlerini otomatik geçtiği için paket tariflerini ve yapılacak işlemleri incelemeden kullanılması önerilmez.

Güncelleme hakkında önemli not

Archman'da düzenli sistem bakımı için update veya yansı listesini yenileyerek güncelleme yapmak için upgrade komutunu kullanabilirsiniz. Yalnızca depo veritabanlarını yenileyip sistemi güncellemeden bırakmak yerine, tam sistem güncellemesini tercih edin.

Kurulum Medyasını USB Belleğe Aktarma

ISO dosyasını USB belleğe aktarmak için aşağıdaki araçlardan birini kullanabilirsiniz:

• SUSE Imagewriter

• balenaEtcher

• Rufus — DD yazdırma modu

Linux terminalini tercih eden deneyimli kullanıcılar dd komutunu da kullanabilir. Öncelikle USB aygıtınızı lsblk komutuyla belirleyin:

lsblk -o NAME,SIZE,MODEL,TRAN

Ardından ISO dosyasını doğru USB aygıtına yazdırın. Örnek:

sudo dd bs=4M if=/dosya-yolu/Archman_Xfce_20261001.iso of=/dev/sdX status=progress conv=fsync

/dosya-yolu/ bölümünü ISO dosyasının bulunduğu dizinle, /dev/sdX bölümünü ise USB belleğin doğru aygıt adıyla değiştirin.

Dikkat: dd hedef aygıttaki verileri siler. /dev/sdX yerine yanlışlıkla sistem diskinizi yazarsanız verilerinizi kaybedebilirsiniz. Bölüm adını (/dev/sdX1) değil, doğru USB diskin tamamını (/dev/sdX) seçtiğinizden emin olun.

Canlı Oturum ve Kurulum Önerileri

Archman'ı bilgisayarınıza yüklemeden önce canlı oturumda denemenizi öneriyoruz. Bu aşamada kablosuz ağ, ses, ekran çözünürlüğü, grafik donanımı ve diğer çevre birimlerini kontrol edebilirsiniz.

Kurulum için Calamares grafiksel kurulum aracını başlatıp ekrandaki adımları izleyin. Disk bölümlendirme aşamasında mevcut işletim sistemlerinizi ve kişisel dosyalarınızı etkileyebilecek seçenekleri dikkatle değerlendirin. Kuruluma başlamadan önce önemli verilerinizi yedekleyin.

Topluluk ve Geri Bildirim

Archman'ın gelişimi, kullanıcı deneyimleri, hata bildirimleri ve yapıcı önerilerle devam etmektedir. Karşılaştığınız sorunları ve geliştirme önerilerinizi topluluğumuzla paylaşabilirsiniz.

• Archman Web Sitesi: https://archman.org/

• Archman Topluluğu: https://archman.org/topluluk/

• Archman Telegram: https://t.me/archmanlinux

• Archman Kaynak Kodları: https://gitlab.com/Archman-OS

Hata bildirimi yaparken mümkünse sistem bilgilerini, ilgili hata mesajlarını, günlük kayıtlarını ve sorunun nasıl tekrarlanabildiğini belirtin. Bu bilgiler sorunun daha hızlı incelenmesine yardımcı olacaktır.

Teşekkürler

Archman GNU/Linux'un geliştirilmesine, test edilmesine, paketleme çalışmalarına, çevirilere ve topluluk desteğine katkıda bulunan herkese teşekkür ediyoruz.

Archman Xfce Edition 2026-10 kararlı sürümünü deneyimlemenizi, görüşlerinizi paylaşmanızı ve projenin gelişimine katkıda bulunmanızı bekliyoruz.

Archman GNU/Linux — Türkiye'den geliştirilen, dünya çapındaki kullanıcılar için bağımsız bir Linux dağıtımı.

Archman GNU/Linux bağımsız bir projedir ve Arch Linux projesiyle resmî bir bağlılığı bulunmamaktadır.

Arch Linux geliştiricisi ve aynı zamanda paketçi olan Leonidas Spyropoulos (artafinde) aur-general@lists.archlinux.org posta listesinde AUR deposuyla ilgili yenilikleri anlattı:

İlk olarak AUR deposunun altyapısı aurweb'in sürümü v6.5.0 güncellendi. Gitlab'ı incelediğimizde güncel sürümde paket'i sahiplenme artık Arch Linux takımı tarafından incelenecek ve doğrulanmamış AUR hesapları silinecek.

Paket bakımıyla ilgili sahiplenme (adoption) ve SSH/git push eylemi tekrar etkinleştirildi.

Yeni kullanıcı kaydı halen kapalı durumdadır.

Paket sahiplenmeler artık Resmi Arch Linux Paketçileri tarafından incelenecek, bir paket kökü için sadece bir tek sahiplenme isteği olabilecek ve sahiplenme istekleri 14 gün içerisinde otomatik olarak reddedilecektir.

AUR hesapları doğrulanmış olması gerekiyor. Hiç etkinliği olmayan pasif hesaplar, doğrulanmamış e-postalar, devre dışı bırakılan hesaplar otomatik olarak silinmeye tabi tutulacak ve aynı adlı hesaplar yeni kayıtlamaya müsait olacaklardır.

Doğrulanmış hesaplar, Tek kişilik oturum açma (Single sign-on SSO) sistemi entegrasyonuna yolu açacaktır. Yani kısaca Arch Linux'un Gitlab ve çeşitli projelerden aşina olduğumuz SSO girişleri AUR'a da geliyor. Böylelikle spam yükünün azaltılması hedefleniyor.

Son aylardaki Arch Linux, Fedora, Debian topluluklarına koordineli saldırılar masum birkaç aklını bilmezin yaptığı şeyler değildir. Tüm eksiklik ve sıkıntılara rağmen bu topluluklar küresel çapta imece ve yardımlaşma platformudur.

Malesef Küresel salgın krizi ve devamındaki Rusya'nın Ukrayna'ya saldırmasıyla artık Üçüncü dünya savaşının başlamış olduğu aşikardır. Küresel güç savaşı resmen artık patlak verdi. İran ve Orta Doğuda savaşın ve Çin - ABD - Rusya ekseninde olan çatışmanın günümüz özgür yazılım açık  kaynak topluluklarında etkisi olmadığını sanmak saflıktır, aptallıktır. Çeşitli devletlerin ve bazı grupların siber orduları olduğunu zaman zaman haber kaynaklarından duymaktayız.

Resmi kaynaktan edinilen yazılımın güvenli olduğu kanısı ne yazık ki doğru değildir. Dağıtım paketçilerinin güvenlik açısından kaynak kodu incelemesinin zor olduğunu ve bu kişilere güvenmediğini bizzat Lennart Poetering dile getirdi. systemd'nin temel tasarımcısı ve günümüz dehalarından olan bir uzman "kaynak kodu incelerken hayli zorlanmaktayım" diye itirafta bulunuyorsa yüzlerce, binlerce paketçinin ürettiği sistemlere gerçekten yüzde yüzde güvenebilir miyiz?

Peki sıradan bizler ne yapa biliriz? Sıradan işini görmeye çalışan, vakti zamanı olunca yararlı birşeyler yapmak isteyenler bu yeni durumda ne yapmalıyız?

1. Eğitim, sürekli eğitim. Son çıkan teknolojinin farkında olmalıyız ve yararlanmayı bilmeliyiz.

2. Kimseye sınırsız güvenmemeliyiz. Bu elbette paranoyak olalım anlamına gelmiyor. Fakat kendimizi ve bizim gibi fedakar topluluk çalışanlarını korumak zorundayız.

Sıradan depodan klonlama ve build çalıştırma farkında olmadan hırsızlığı, arka kapı, trojan gibi yazılım yükleme riskini getiriyor. Malesef bu gerçek bir senaryo! Gerçek geliştirici tamamen suçsuz biçimde yazılımını gelişririrken onu taklit eden zararlı kullanıcı bize zararlı yazılımını yüklettirebilir. Veya gerçek projelere sızmış kötü niyetli kişiler temiz iş yapan emeği heba ettirebilirler.

Dolayısıyla ister AUR olsun, ister resmi depo, isterse falanca depo... Kodu mutlaka incelemeli. paru, yay vs. araçları kurarak ne olduğuna bakmadan kesinlikle körü körüne yazılım kurmamalıyız.

***

"İçerideki bu erozyon, dışarıdan gelen hesapsız darbelerle birleşince Linux ve açık kaynak camiası üzerinde ağır bir baskı oluşuyor. Yine de umudumu kaybetmiyorum, bu camia dayanıklılığını ve ortak aklını her seferinde kanıtlamıştır. Güçlenerek bu sınavları atlatacağımıza inanıyorum."

Ben de inanmak istiyorum...

Dolayısıyla benim nacizane tavsiyem her hangi depodan yazılım yüklerken mutlaka güvenirliğini inceleyin. "Açık kaynak, FLOSS, Linux, UNIX = güvenli yazılım" tezinin ciddi sorgulanmaya tutulduğu bu dönemde bizler küresel imece ve yardımlaşmanın temsilcileri olarak zaten devasa yük altında bulunan geliştirici ve teknik destek ekiplerine yardımda bulunmamız, gerekirse elimizi taşın altına koymalıyız.

AUR deposu imece ve yardımlaşmayı destekleyen ve teşvik eden bir platform olarak geliştirildi. Kendi bilgisayarında çalıştırdığı resmi depolarda bulunmayan yazılımları diğer kullanıcıların hizmetine sokmaya çalışan katkıcıların emekleri kötü niyetli kişilerin kötü amelleri neticesinde zan altında kalıyor.

Son dönemlerde Açık kaynak katkılarının küfiyeti yüzünden ve çeşitli sorunlar sebebiyle yazılım mühendisi ve mimar olan kaliteli katkı sağlayan uzmanlar günden güne azalıyor. Bu malesef tüm toplulukları etkilemektedir: tüm Linux ve BSD topluluklarında proje yönetimi ve tasarımla ilgili sıkıntılar çekiliyor. Örneğin bir kütüphane çalışanı ablamız en eski dağıtımların birine başına rakipsiz olarak seçildi ve projede geşiltiricilerin yönetimle ilgili yorgunluğunu ve bıkkınlığını ve soğukluğunu açık açık dile getirdi.

Ne yazık ki çok sayıda geliştirici mühendis işinden oldu. Dil modelleri çok sayıda insanın yaptığını çok az sürede yapıyor bu da ıvır zıvır da olmayan ciddi mühendislik konularında dahi istihdamı tehlikeler altına koyuyor. Ne demişler aç ayı oynamaz. Umarım ayılarımız doyurulur!

bu şekilde bir süre devam edeyim çok sıkıntı olursa tekrar rahatsız ederim

teşekkürler.

yeniden başlattıktan sonra pavucontrol hala erişilemez durumda ama videolardaki ses ve donma sorunu çözülmüş.

veya verdiği uyarılara göre engelleyenleri tek tek kaldıra kaldıra ilerlemek gerekebilir.

1 sahaf@sahaf ~ % sudo pacman -R  pipewire pipewire-alsa pipewire-pulse wireplumber        
hata: hedef bulunamadı: pipewire-alsa
hata: hedef bulunamadı: pipewire-pulse
1 sahaf@sahaf ~ % sudo pacman -R  pipewire 
paket bağımlılıkları araştırılıyor...
hata: işlem hazırlığı başarısız oldu (bağımlılıklar sağlanamadı)
:: pipewire paketini kaldırmak şu paketin istediği "pipewire=1:1.6.3-1" bağımlılığını bozuyor: pipewire-audio
:: pipewire paketini kaldırmak şu paketin istediği "pipewire" bağımlılığını bozuyor: qt6-multimedia
:: pipewire paketini kaldırmak şu paketin istediği "pipewire" bağımlılığını bozuyor: telegram-desktop
:: pipewire paketini kaldırmak şu paketin istediği "pipewire" bağımlılığını bozuyor: wireplumber
:: pipewire paketini kaldırmak şu paketin istediği "pipewire" bağımlılığını bozuyor: xdg-desktop-portal